27 lutego br. na Uniwersytecie Kardynała Wyszyńskiego w Warszawie odbyła się międzynarodowa konferencja nt „Genetycznie zmodyfikowane organizmy a środowisko przyrodnicze” będąca podsumowaniem kampanii informacyjnej prowadzonej przez Centrum Informacji o środowisku w 2008/2009 roku. Spotkanie w auli Jana Pawła II zgromadziło ponad 240 osób, reprezentujących różne środowiska: począwszy od przedstawicieli organizacji pozarządowych oraz instytucji państwowych po przedsiębiorców, rolników oraz zainteresowane tą tematyką organizacje pozarządowe, stowarzyszenia i grupy konsumenckie. Zaproszenie do udziału w konferencji przyjęli przedstawiciele organizacji zajmujących się tą tematyką, z państw podzielających polskie niepokoje związane z wprowadzaniem organizmów genetycznie zmodyfikowanych do środowiska przyrodniczego.

W imieniu organizatorów przybyłych gości powitał Janusz Zaleski - Podsekretarz Stanu w Ministerstwie Środowiska przedstawiając polskie doświadczenia i niepokoje związane z wprowadzaniem GMO do środowiska. Następnie zastępca Rzecznika Praw Obywatelskich prof. UW dr hab. Marek Zubik poinformował o prawach jakie przysługują społeczeństwu w podejmowaniu decyzji dotyczących GMO. Dyrektor Centrum Informacji o Środowisku Cezary Starczewski - główny organizator spotkania przedstawił efekty kampanii informacyjnej dotyczącej GMO, wyniki badań opinii publicznej oraz analizę ankiet odbiorców kampanii, którzy jednoznacznie opowiadali się za potrzebą szerszego dostępu do informacji w tej jakże ważnej dla społeczeństwa tematyce zarówno w aspekcie zdrowotnym jak i bezpieczeństwa biologicznego.

W pierwszej części konferencji prowadzonej przez prof. Dr hab. Jerzego Woy-Wojciechowskiego, Prezesa Polskiego Towarzystwa Lekarskiego zaprezentowano doświadczenia krajów europejskich zaniepokojonych ekspansją GMO. Zwrócono uwagę na wzrost znaczenia tego problemu nie tylko w kontekście krajowym czy regionalnym, ale przede wszystkim ogólnoeuropejskim.

Kolejni wykładowcy byli przedstawicielami różnych środowisk z Austrii, Niemiec, Portugalii i Węgier. W swojej prezentacji „GENET a ruch wolny od GMO w Europie” Irina Maia z Portugalii zwróciła uwagę słuchczy na szybkość powiększania się areału upraw objętego uprawa GMO oraz przeciwdziałanie temu zjawisku przez europejską siec GENET.

Sabrine Brückmann z Bawarii w Niemczech pokazała w jaki sposób regionalna społeczność przeciwstawiła się w efektywny sposób rozprzestrzenianiu GMO. Solidarność oraz sieć powiązań partnerskich stały się podstawą zmian w tym regionie.

Następnie doradca rządu Górnej Austrii Werner Müller zaprezentował niedogodności i wątpliwości dotyczące procedur zatwierdzania GMO. Zwrócił uwagę na niewystarczającą ilość badań i testów oraz ich niekomplementarność. Christof Potthof zaprezentował rodzaje upraw, regulujące je przepisy oraz przebieg debaty publicznej w Niemczech.

Część pierwszą konferencji zamknęła swoim wystąpieniem Weronika Mora z węgierskiej fundacji ,,Partnerstwo na Rzecz Środowiska”. W prezentacji n.t. „Historia i okoliczności węgierskiego Moratorium” przedstawiła drogę do wprowadzenia ograniczeń upraw GMO na terenie Węgier.

W kolejnym panelu dyskusyjnym przedstawiono polskie doświadczenia i obawy związane z GMO. Jako pierwszy głos zabrał Marek Kryda z Koalicji Polski wolnej od GMO. W imieniu organizacji współuczestniczących w realizacji kampanii informacyjnej – Polskiego Towarzystwa Lekarskiego oraz Społecznego Instytutu Ekologicznego przedstawił wnioski z kampanii informacyjnej „GMO a środowisko przyrodnicze”. Niezależne badania zebrane z wielu ośrodków badawczych jednoznacznie wskazują na niechętny stosunek obywateli RP do GMO oraz potrzebę informacji o produktach z nich powstałych.

Te informacje uzupełniła Elżbieta Priwieziencew, która dodatkowo przedstawiła badania opinii publicznej państw członkowskich UE oraz opinie pozarządowych organizacji ekologicznych.

Kolejnym punktem podsumowania kampanii informacyjnej był wykład prof. dr hab. SGGW Tadeusza Żarskiego, który podając merytoryczne argumenty podjął się w swojej prezentacji próby obalenia mitów dotyczących GMO. Była to chyba skuteczna próba bowiem spotkała się z uznaniem słuchaczy.

Na zakończenie części panelowej głos zabrał dr Piotr Sznelewski z Polskiego Towarzystwa Lekarskiego. Zwrócił uwagę zebranych gości na aspekty zdrowotne wprowadzania GMO i konieczność oceny produktów powstałych z GMO na podstawie ich wartości odżywczej.

Konferencję zakończyła dyskusja. Pomimo rozbieżności stanowisk oraz dotychczasowych doświadczeń poszczególnych gości zdecydowanie przeważały głosy opowiadające się za zwiększona kontrolą GMO i ograniczeniem wprowadzania ich na terenie Polski. Przedstawicielom różnych grup zawodowych towarzyszy niepokój związany z niejednoznacznymi wynikami badań nad wpływem organizmów genetycznie zmodyfikowanych: roślin, zwierząt i mikroorganizmów na nasze zdrowie, i co najistotniejsze dla wszystkich, którym zależy na zachowaniu bogactwa polskiej przyrody - na bioróżnorodność.

Uczestniczące w spotkaniu pozarządowe organizacje i stowarzyszenia ekologiczne w trakcie dyskusji przedstawiły przygotowaną tego dnia podczas spotkań i rozmów towarzyszących konferencji Rezolucję w sprawie ograniczenia wprowadzania GMO do środowiska. Spotkanie było doskonałą okazją do wymiany doświadczeń oraz nawiązania kontaktów, co w przyszłości z pewnością przyczyni się do powstania solidarnego głosu w kwestii GMO w Unii Europejskiej.

Wkrótce na ekoportalu przedstawimy podsumowanie konferencji i wszystkie prezentacje.